Trabzon Haber
TZOB’un son raporu alarm veriyor: Temel gıda ürünlerindeki fahiş fiyat artışları vatandaşı canından bezdirdi. Havuç, tarlada 11 TL iken markette dudak uçuklatan 47,88 TL’ye satılıyor. Bu akıl almaz fark, tüketiciyi kara kara düşündürüyor.
ENFLASYON CANAVARI MUTFAKTA KOL GEZİYOR
Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) tarafından açıklanan ağustos ayı tarım ürünleri fiyat raporu, gıda enflasyonunun vahametini gözler önüne serdi. Marketlerdeki 37 temel tarım ürününden tam 30’unun fiyatı son bir ayda fırladı. Vatandaş, temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanırken, yetkililerden somut adımlar bekleniyor.
HAVUÇ KRİZİ: TARLADA UCUZ, MARKETTE SERVET
Fiyat farklarının en çarpıcı örneği havuçta yaşanıyor. Tarlada 11 TL’ye satılan havuç, market raflarında 47,88 TL’ye alıcı buluyor. Bu yüzde 335’lik fahiş fark, üreticinin ve tüketicinin haklı tepkisine yol açıyor. Vatandaş, “Bu nasıl bir soygun düzeni?” diye sorarken, yetkililerin bu duruma nasıl göz yumduğu merak konusu.
YEŞİL FASULYE CEP YAKIYOR
Ağustos ayında tüketicinin en çok hissettiği zamlardan biri de yeşil fasulyede yaşandı. Yeşil fasulyenin market fiyatları yüzde 56 oranında arttı. Bu durum, dar gelirli ailelerin sofralarındaki çeşitliliği kısıtlarken, sağlıklı beslenme imkanlarını da ortadan kaldırıyor.
KURU SOĞAN UMUT IŞIĞI MI?
Kuru soğan fiyatı yüzde 9 oranında gerileyerek tüketiciyi bir nebze olsun rahatlattı. Ancak bu küçük teselli, genel tablonun vahametini örtmeye yetmiyor. Gıda sepetinin maliyeti her geçen gün artarken, vatandaşın alım gücü düşmeye devam ediyor.
ÜRETİCİ KAN AĞLIYOR
Üretici fiyatları incelendiğinde, 29 üründen 19’unda artış gözlendi. Yeşil fasulyenin üretici fiyatı yüzde 152,9 gibi rekor bir oranda arttı. Diğer yandan, limon üretici fiyatı yüzde 44,6 gerileyerek en fazla düşüş yaşayan ürün oldu. Bu dalgalanmalar, üreticinin belini bükerken, tarımsal üretimde istikrarın sağlanması gerektiğini bir kez daha gösteriyor.
MARKET VE ÜRETİCİ ARASINDAKİ UÇURUMUN NEDENLERİ
Üretici ile market arasındaki fiyat farkının en yüksek olduğu ürün havuç oldu. Kabak, limon, patlıcan ve sivri biber de havuçtan sonra en fazla fiyat farkı görülen ürünler arasında yer alıyor. Bu farkların temel nedeni olarak aracılık zinciri, nakliye maliyetleri ve piyasa dengesizlikleri gösteriliyor. Ancak bu gerekçeler, fahiş fiyat artışlarını haklı çıkarmaya yetmiyor.
ÜRETİCİNİN ÇIĞLIĞI: MALİYETLER ARTIYOR
TZOB Başkanı Şemsi Bayraktar, üreticilerin artan maliyet yüküne dikkat çekiyor. Özellikle gübre ve mazot fiyatlarındaki artışların çiftçilerin üretim gücünü zorladığını vurguluyor. Üre gübresi ve DAP gübresi fiyatlarındaki artışlar, üretim maliyetlerini katlarken, mazot fiyatı aylık bazda düşse de, yıllık bazda yüzde 21,8 artış gösterdi. Bayraktar, bu tabloyu “Üretici maliyetlerle mücadele ediyor, tüketici ise yüksek fiyatla karşılaşıyor” sözleriyle özetliyor.
FİYAT DALGALANMALARININ ARDINDAKİ GERÇEK
Raporda, bazı ürünlerdeki fiyat artış ve düşüşlerin nedenleri de açıklandı. Soğan, patates ve maydanozda üretim fazlası ve arz-talep dengesizlikleri nedeniyle fiyat düştü. Yeşil fasulye, salatalık ve patlıcanda ise sezon sonuna yaklaşılması ve arzın azalması nedeniyle fiyat yükseldi. Uzmanlar, bu dalgalanmaların tarımsal üretimde planlama eksikliğinden kaynaklandığını vurguluyor.
TÜKETİCİ NE YAPACAK?
Artan fiyat farkları, tüketicilerin mutfak bütçesini zorlamaya devam ediyor. Havuç gibi temel ürünlerdeki yüksek fark, dar gelirli vatandaşların gıda sepetini doğrudan etkiliyor. Ekonomistler, üretici ile market arasındaki farkın azaltılması için kooperatifçilik ve doğrudan satış modellerinin yaygınlaştırılması gerektiğini belirtiyor.
ÇİFTÇİLERDEN ACİL ÇÖZÜM ÇAĞRISI
Çiftçiler, artan maliyetler karşısında üretime devam etmekte zorlandıklarını dile getiriyor. Gübre, mazot ve enerji fiyatlarındaki yükün hafifletilmesi, devlet desteklerinin artırılması gerektiğini söylüyorlar. Bayraktar da açıklamasında, “Üretici ayakta kalamazsa, tüketici uygun fiyata gıda bulamaz” diyerek desteklerin önemine dikkat çekti. Yetkililerin, bu çağrıya kulak vermesi ve acil önlemler alması bekleniyor.
