Trabzon Haber
Trabzon’un ünlü Tonya tereyağı, artan fiyatlar ve azalan üretim nedeniyle artık lüks tüketim haline geldi. Dar gelirli vatandaşlar için alternatifler aranıyor.
Trabzon’un simgelerinden Tonya tereyağı, yüksek fiyatı sebebiyle vatandaşın ulaşmakta zorlandığı bir ürün haline geldi. Üretimdeki düşüş ve büyük şehirlere olan yoğun talep, bu özel lezzeti Trabzon’da bulmayı zorlaştırıyor. Esnaf, artan maliyetler ve alım gücündeki azalmanın etkilerini yakından hissederken, vatandaşlar ya daha küçük porsiyonlar alıyor ya da daha uygun fiyatlı alternatiflere yöneliyor.
ASGARİ ÜCRETLİ ZORLANIYOR
Trabzon’daki satıcılar, Tonya tereyağının fiyatının önemli ölçüde arttığını ve ekonomik sıkıntılar nedeniyle vatandaşların daha az miktarda satın aldığını belirtiyor. Bir esnaf, talebin devam ettiğini ancak yüksek fiyatların alım alışkanlıklarını değiştirdiğini ifade ediyor: “Bazı müşterilerimiz hala alabiliyor ancak herkesin bütçesi aynı değil. Asgari ücretle geçinenler için bu fiyatlar çok yüksek. Ya yarım kilo alıyorlar ya da daha ucuz alternatiflere yöneliyorlar. Makine tereyağı ile yayık tereyağı arasında kalite ve fiyat farkı var. Kimileri tereyağı yerine sıvı yağ veya margarin kullanmayı tercih ediyor. Yılbaşından sonra fiyatların 550 TL’ye çıkması bekleniyor.”
MARGARİN TEHLİKESİ
Aynı esnaf, tereyağı hakkında yeterli bilgiye sahip olmayanların kalitesiz ve sağlıksız ürünlere yönelebildiğini vurguluyor: “Tereyağının değerini bilenler var, bilmeyenler var. Ekonomik durumu iyi olmayanlar margarini tercih ediyor. Bu durum sağlık açısından riskli olsa da, vatandaşın alım gücü düşük. Gerçek tereyağından bir kaşık yeterliyken, margarinden daha fazla kullanmak gerekiyor. Rekabet çok fazla.”
İSTANBUL ETKİSİ
Başka bir satıcı ise hayvancılığın azalması ve ürünlerin doğrudan büyük şehirlere gönderilmesi nedeniyle Tonya tereyağının Trabzon’da bulunmasının zorlaştığına dikkat çekiyor: “Hayvancılık neredeyse bitti, hayvan sayısı çok azaldı. Üreticiler, tereyağını Trabzon’da satmak yerine doğrudan İstanbul’a gönderiyorlar. Bu durum, yerel piyasada arzı azaltıyor ve fiyatları yükseltiyor.”
LÜKS TÜKETİM SINIRINDA
Geçmişte her sofrada yer alan Tonya tereyağı, günümüzde lüks bir tüketim ürününe dönüşmüş durumda. Azalan üretim ve büyük şehirlere yapılan öncelikli satışlar, yerel halkın bu ürüne ulaşmasını zorlaştırıyor. Esnaflar, yılbaşından sonra fiyatların daha da artacağını öngörüyor. 2026’nın ilk aylarında kilogram fiyatının 550 TL’yi aşabileceği düşünülüyor.
DESTEK ŞART
Uzmanlar, bu tür yöresel ürünlerin korunması için hayvancılığa destek verilmesi, üreticilerin maliyetlerinin düşürülmesi ve yerel satışların teşvik edilmesi gerektiğini vurguluyor. Aksi takdirde, Tonya tereyağı gibi coğrafi işaretli ürünlerin yerel pazarda erişilemez hale gelmesi kaçınılmaz olabilir. Geleneksel lezzetlerin yaşatılması ve gelecek nesillere aktarılması için acil önlemler alınması gerekiyor.
