Trabzon Haber
Bir zamanlar yalnızca CV hazırlayıp ilanlara başvuru yapmaktan ibaret olan iş arama süreci, 2025 itibarıyla hem dijital hem de ekonomik anlamda bambaşka bir boyuta taşındı. Kariyer platformlarının ücretli üyelikleri, görünürlük artırma paketleri, sertifika programları ve mülakat masrafları derken, iş bulmadan önce ciddi bir harcama yapmak neredeyse zorunluluk haline geldi.
En büyük yük: Eğitim ve sertifikalar
Firmaların artık neredeyse standart olarak talep ettiği yabancı dil sertifikaları, alan eğitimleri ve dijital yetkinlik belgeleri, adayları ücretli çevrim içi kurslara yönlendiriyor.
2025 itibarıyla kurs ücretleri:
Standart eğitimler: 2.000 – 10.000 TL
Yabancı dil ve bilişim odaklı özel eğitimler: 20.000 TL’ye kadar
Buna ek olarak profesyonel CV tasarımı, kariyer koçluğu ve kişisel marka danışmanlığı hizmetleri de yeni bir sektör oluşturmuş durumda. Bazı adaylar için şehir dışı mülakatlara yapılan yol ve konaklama masrafları yalnızca birkaç görüşmede 5.000 TL’yi aşabiliyor.
Görünmeyen giderler bütçeyi katlıyor
İş arama sürecinin gizli maliyetleri de ciddi bir yük oluşturuyor:
Mülakat için kıyafet masrafı
Kişisel bakım giderleri
Ulaşım ücretleri
Gerekli durumlarda dizüstü bilgisayar, kulaklık, webcam gibi ekipmanlar
Bazı sektörlerde zorunlu tutulan ehliyet, yabancı dil sınavı ve mesleki belgeler
Uzmanlara göre yeni mezun bir adayın iş arama sürecinin ortalama maliyeti 20.000 TL. Ancak eğitim, belge ve taşınma gibi ek gereklilikler bu tutarı:
50.000 TL (şehir değişikliği durumunda)
100.000 TL (ehliyet, sertifikalar ve özel sınavlar gerektiren mesleklerde)
seviyesine kadar yükseltebiliyor.
Sahte iş ilanları artıyor
İş arama sürecinin büyüyen pazar haline gelmesi, dolandırıcıların da ilgisini çekti. Uzmanlar özellikle şu dolandırıcılık yöntemlerinin arttığını belirtiyor:
Ücretli mülakat vaadi
“Ön ödeme yaparsan işe alırız” söylemi
Sahte kariyer siteleri
Kimlik bilgisi isteyen sahte ilanlar
Tüketici dernekleri, gençlere yalnızca güvenilir platformları kullanmaları ve kişisel bilgilerini doğrulama yapmadan paylaşmamaları konusunda uyarıda bulunuyor.
Sosyal medyada ise tepkiler çığ gibi büyüyor. Birçok genç, sertifika ücretlerinden kurs masraflarına kadar yaşadıkları zorlu süreci paylaşarak “İş bulmak için bile yatırım yapmak zorundayız” diyerek duruma tepki gösteriyor.
