RSS Bot
Türkiye, kara para aklama operasyonlarıyla çalkalanırken, FATF’nin beklenen denetimi öncesinde TMSF’ye devirler hız kazandı. Ülkenin finansal geleceği mercek altında.
Türkiye, son aylarda art arda gerçekleştirilen kara para aklama operasyonlarıyla gündemde. Bu operasyonların ardındaki nedenin, uluslararası alanda kara para ve terörizmin finansmanıyla mücadelede önemli bir role sahip olan Mali Eylem Görev Gücü (FATF) tarafından bu ay yapılacak olan yerinde denetim ziyareti olduğu belirtiliyor. Çok sayıda ödeme kuruluşu ve büyük holdingin Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’na (TMSF) devredilmesi, bu denetim öncesindeki hazırlıklar olarak yorumlanıyor.
FATF DENETİMİ NE ZAMAN?
Uluslararası haber ajansı Reuters’ın aktardığı bilgilere göre, FATF heyeti 24-28 Kasım tarihleri arasında Türkiye’de çeşitli temaslarda bulunacak. Heyet, Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) yetkilileri başta olmak üzere, bankalar, ödeme sistemleri şirketleri ve özel sektör temsilcileriyle bir araya gelecek. Denetimin yaklaşık üç hafta sürebileceği öngörülüyor. Bu denetim, Türkiye’nin gri listeden çıkmasının ardından gerçekleştirilen ilk yerinde inceleme olma özelliği taşıyor.
GRİ LİSTE GEÇMİŞİ VE KRİPTO PARA DÜZENLEMELERİ
FATF, kara para aklama ve terörizmin finansmanının önlenmesi konusundaki uluslararası standartları denetleyen bir kuruluş. Türkiye, 2021 yılında bu kuruluş tarafından “gri listeye” alınmış, ancak yapılan düzenlemelerle 2024 yılında bu listeden çıkmayı başarmıştı. Ancak FATF’nin 2023 raporunda, Türkiye’nin 40 değerlendirme başlığından bazılarında “büyük ölçüde uyumlu” olduğu, özellikle sanal varlık (kripto para) düzenlemelerinde ise “kısmen uyumlu” seviyesinde kaldığı belirtilmişti. Bu durum, düzenleme ve uygulamalarda daha fazla iyileştirme yapılması gerektiğine işaret ediyor.
MASAK’TAN AÇIKLAMA YOK, FATF ZİYARETİ DOĞRULADI
Denetim süreciyle ilgili olarak MASAK henüz bir açıklama yapmadı. Reuters’ın soruları yanıtsız bırakılırken, FATF ise kasım ayındaki ziyaret planını doğruladı ancak detaylı bilgi paylaşımından kaçındı. FATF heyetinin, ülkelerdeki kara para ve terör finansmanı önleme sistemlerinin sadece yasal düzenlemelerini değil, aynı zamanda uygulamadaki etkinliğini de denetleyeceği vurgulanıyor. Bu kapsamda finans kuruluşları, reel sektör temsilcileri ve sivil toplum kuruluşlarıyla görüşmeler yapılması bekleniyor.
OPERASYONLAR NEDEN HIZLANDI?
Türkiye’de son aylarda kara para aklama ve suç gelirlerinin aklanması gerekçesiyle birçok şirkete el konulması dikkat çekiyor. Can Holding ve Papara gibi kamuoyunda bilinen şirketlere yönelik soruşturmalar başlatıldı. Ayrıca Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), bu yıl içinde en az 10 elektronik para kuruluşunun faaliyet iznini geçici olarak durdurdu veya iptal etti. Bu gelişmeler, FATF denetimi öncesinde atılan adımlar olarak değerlendiriliyor.
UZMANLAR NE DİYOR?
MASAK eski başkan yardımcısı Ramazan Başak, FATF sürecini değerlendirerek, “Türkiye’nin üçüncü kez gri listeye alınmaması için bu denetimler kritik önemde. Bakan Mehmet Şimşek, gri listeden çıkış sürecinde çok yoğun çaba gösterdi. Şimdi yapılan operasyonlar, geç kalınmış olsa da doğru adımlar” şeklinde konuştu. Başak, 2013’te yürürlüğe giren ödeme sistemleri yasasına dikkat çekerek, “Denetimlerin etkin yapılmaması ve lisans süreçlerinde yeterli özen gösterilmemesi nedeniyle sektör bu hale geldi” ifadelerini kullandı. Bankacılık kaynakları ise, son beş yılda ödeme sistemleri sektörünün hızla büyümesinin, denetim ve sahiplik yapılarında belirsizlik yarattığını belirtiyor.
RAPORUN TÜRKİYE İÇİN ÖNEMİ
FATF’nin ziyaretin ardından hazırlayacağı rapor, Türkiye’nin kara para aklama ile mücadeledeki uygulamalarını değerlendirecek ve eksikliklerin giderilmesi için öneriler sunacak. Bu denetimin sonucu, Türkiye’nin uluslararası finansal itibarı ve ülkeye sermaye girişleri açısından büyük önem taşıyor. Raporun, Türkiye’nin finansal geleceği üzerinde önemli bir etkisi olması bekleniyor.
