Trabzon Haber
TZOB’un son raporu, tarım ürünlerindeki akıl almaz fiyat artışlarını gözler önüne serdi. 37 üründen 30’unda zam yağmuru yaşanırken, havuç fiyatlarındaki fahiş artış dudak uçuklattı. Üreticide 11 TL olan havuç, market raflarında 47,88 TL’ye fırlayarak yüzde 335’lik rekor bir fark yarattı.
ENFLASYON CANAVARI PAZARDA KOL GEZİYOR
Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar’ın açıkladığı ağustos ayı tarım ürünleri fiyat raporu, tüketicinin cebini yakmaya devam eden enflasyonun acı gerçeğini bir kez daha ortaya koydu. Temel gıda maddelerinde yaşanan bu artışlar, özellikle dar gelirli vatandaşların alım gücünü ciddi şekilde etkiliyor.
HAVUÇTA ŞOK FİYAT ARTIŞI
Rapora göre, en çarpıcı fiyat farkı havuçta yaşandı. Tarladan sofraya uzanan süreçte, havuç fiyatı tam 4 kattan fazla arttı. Bu durum, aracılık zincirindeki sorunlara ve piyasa denetiminin yetersizliğine işaret ediyor. Tüketiciler, bu fahiş fiyatlar karşısında adeta şaşkına döndü.
YEŞİL FASULYEDE REKOR ZAM
Havuç dışında, yeşil fasulye de ağustos ayında en çok zamlanan ürünler arasında yer aldı. Yeşil fasulyenin market fiyatı yüzde 56 oranında arttı. Bu durum, sebze fiyatlarındaki genel yükseliş trendini gözler önüne seriyor.
ÜRETİCİ FİYATLARINDAKİ DALGALANMA
Üretici fiyatlarına bakıldığında da tablo iç açıcı değil. 29 üründen 19’unda artış yaşanırken, yeşil fasulyenin üretici fiyatı yüzde 152,9 gibi rekor bir oranda yükseldi. Limon üretici fiyatı ise yüzde 44,6 gerileyerek en fazla düşüş yaşayan ürün oldu. Bu dalgalanmalar, üreticilerin gelirlerindeki istikrarsızlığı da beraberinde getiriyor.
ARACI KARINI KATLIYOR
Üretici ile market arasındaki fiyat farkının en yüksek olduğu ürün havuç olurken, kabak, limon, patlıcan ve sivri biber de bu listede yer alıyor. Bu durum, aracılık zincirinin ne kadar büyük bir pay aldığına işaret ediyor. Nakliye maliyetleri ve piyasa dengesizlikleri de bu farkın oluşmasında etkili oluyor.
ÜRETİCİNİN FERYADI
TZOB Başkanı Şemsi Bayraktar, üreticilerin artan maliyet yüküne dikkat çekerek, gübre ve mazot fiyatlarındaki artışların çiftçilerin üretim gücünü zorladığını vurguladı. Üre ve DAP gübresi fiyatlarındaki artışlar, üretim maliyetlerini yükseltirken, mazot fiyatı da yıllık bazda yüzde 21,8 arttı.
FİYAT DALGALANMALARININ NEDENLERİ
Raporda, soğan, patates ve maydanoz gibi ürünlerdeki fiyat düşüşlerinin nedenleri de açıklandı. Üretim fazlası ve arz-talep dengesizlikleri, bu ürünlerin fiyatlarının düşmesine yol açtı. Yeşil fasulye, salatalık ve patlıcan gibi ürünlerde ise sezon sonuna yaklaşılması ve arzın azalması fiyatları yükseltti. Uzmanlar, bu dalgalanmaların tarımsal üretimde planlama eksikliğinden kaynaklandığını belirtiyor.
TÜKETİCİ ZORDA
Artan fiyat farkları, tüketicilerin mutfak bütçesini zorlamaya devam ediyor. Havuç gibi temel ürünlerdeki yüksek fark, dar gelirli vatandaşların gıda sepetini doğrudan etkiliyor. Ekonomistler, üretici ile market arasındaki farkın azaltılması için kooperatifçilik ve doğrudan satış modellerinin yaygınlaştırılması gerektiğini belirtiyor.
ÇÖZÜM BEKLENTİSİ
Çiftçiler, artan maliyetler karşısında üretime devam etmekte zorlandıklarını dile getiriyor. Gübre, mazot ve enerji fiyatlarındaki yükün hafifletilmesi, devlet desteklerinin artırılması gerektiğini söylüyorlar. TZOB Başkanı Bayraktar da, “Üretici ayakta kalamazsa, tüketici uygun fiyata gıda bulamaz” diyerek desteklerin önemine dikkat çekti.
