RSS Bot
Türkiye Şoke Oldu! Yaşam Kalitesi Haritası Değişti: Ankara Tahtı Sallanıyor mu?
TÜİK’in ilk kez açıkladığı Beşeri Kalkınma Endeksi verileriyle Türkiye’nin en gelişmiş ve en geri kalmış şehirleri belirlendi. Ankara zirvede, Ağrı ise son sırada yer alırken, sürpriz yükselişler ve düşüşler dengeleri alt üst etti.
ANKARA ZİRVEDE AMA RAKİPLER YAKINDA
TÜİK’in açıkladığı verilere göre, Ankara 0,891 endeks puanıyla Türkiye’nin en gelişmiş şehri unvanını elinde bulunduruyor. Ancak İstanbul ve Kocaeli’nin hemen arkasından gelmesi, başkentteki rahatlığın uzun sürmeyeceğinin sinyallerini veriyor. Eğitim, sağlık ve gelir düzeyindeki yüksek standartlar Ankara’yı zirveye taşısa da, diğer büyük şehirlerin de atakları dikkat çekiyor.
DOĞU ANADOLU’DA UMUT IŞIĞI: AĞRI’DA YÜKSELİŞ
Listenin son sırasında yer alan Ağrı, 0,748 puanla en düşük gelişmişlik seviyesine sahip şehir olarak dikkat çekiyor. Ancak, 2018-2022 yılları arasında kaydettiği %3,8’lik artış, bölge için umut verici bir gelişme. Eğitim ve sağlık alanındaki yatırımların meyvelerini vermeye başlamasıyla Ağrı, kalkınma yolunda önemli adımlar atıyor. Şanlıurfa, Van, Muş ve Bitlis de benzer zorluklarla mücadele etse de, potansiyellerini ortaya çıkarmak için çabalıyor.
KARADENİZ’DE ALARM ZİLLERİ: TRABZON GERİLİYOR
Gelişmişlik sıralamasında düşüş yaşayan şehirler arasında Karadeniz Bölgesi’nden Trabzon, Ordu ve Rize dikkat çekiyor. Özellikle Trabzon’daki %0,2’lik düşüş, bölgedeki eğitim ve gelir dağılımındaki sorunlara işaret ediyor. Uzmanlar, bu gerilemenin nedenlerini araştırmaya başlarken, yerel yönetimlerin acil önlemler alması gerektiği vurgulanıyor. Karabük’teki hafif düşüş de benzer endişelere yol açıyor.
GÜNEYDOĞU’DA SÜRPRİZ YÜKSELİŞ: KİLİS ZİRVE YAPIYOR
Beşeri Kalkınma Endeksi’nde en yüksek artışı gösteren iller arasında Kilis (%4,1) ve Şırnak (%4) öne çıkıyor. Bu iki şehirdeki yükseliş, bölgedeki sosyo-ekonomik dönüşümün önemli bir göstergesi olarak kabul ediliyor. Eğitim ve sağlık alanındaki yatırımların yanı sıra, istihdam yaratmaya yönelik projelerin de bu başarıda büyük rolü olduğu düşünülüyor. Çankırı ve Hakkari’deki %3,9’luk artış da dikkat çekici bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
BEŞERİ KALKINMA ENDEKSİ NEDİR, NEYİ ÖLÇER?
Beşeri Kalkınma Endeksi (BKİ), bir ülkenin veya bölgenin yaşam süresi, eğitim ve gelir düzeyi gibi temel göstergelerini dikkate alarak gelişmişlik seviyesini ölçen bir araçtır. Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) tarafından geliştirilen bu endeks, 0 ile 1 arasında bir değer alır. 0,800 ve üzeri puanlar “çok yüksek”, 0,700-0,799 puanlar “yüksek”, 0,550-0,699 puanlar “orta” ve 0,550 altı puanlar “düşük” gelişmişlik düzeyini ifade eder.
TÜİK’İN İL BAZINDAKİ BU ÇALIŞMASI NE ANLAMA GELİYOR?
TÜİK’in ilk kez il bazında Beşeri Kalkınma Endeksi verilerini yayınlaması, Türkiye’nin bölgesel kalkınma politikalarına önemli bir katkı sağlayacak. Bu veriler, hangi bölgelerin daha fazla desteğe ihtiyacı olduğunu belirlemek ve kaynakları daha etkin bir şekilde yönlendirmek için kullanılabilecek. Ayrıca, iller arasındaki gelişmişlik farklarını azaltmaya yönelik stratejilerin geliştirilmesine de yardımcı olacak. Türkiye’nin bu alanda attığı adımlar, uluslararası alanda da takdirle karşılanıyor.
