Trabzon Haber
Mart ayının zam şampiyonu belli oldu. Ramazan ayı boyunca sofraların vazgeçilmezleri olan kuru bakliyatlar ve limon, cep yakmaya devam ediyor.
KURU BAKLİYAT ŞOKU
Mart 2025 itibarıyla, üreticiden sofralara ulaşana kadar fiyatı katlanan ürünlerin başında kuru bakliyatlar geliyor. Kuru fasulye, nohut ve kuru kayısıdaki fahiş fiyat artışları vatandaşın tepkisini çekiyor. Üretici ve market fiyatları arasındaki uçurum şu şekilde:
* Kuru Fasulye: Tarlada 33,29 TL, Markette 102,53 TL (Fark: %208)
* Nohut: Tarlada 31,56 TL, Markette 96,82 TL (Fark: %206,8)
* Kuru Kayısı: Tarlada 150 TL, Markette 453,70 TL (Fark: %202,5)
LİMON REKOR KIRDI
Mart ayının zam şampiyonu, sofraların olmazsa olmazı limon oldu. Marketlerde limon fiyatları bir ayda tam %53,7 arttı. Limonun ardından en çok zamlanan ürünler ise patates (%38,8), elma (%19,8) ve sivri biber (%19,5) olarak sıralandı. Vatandaşlar, “Salataya limon sıkmaya korkar olduk” yorumunu yapıyor.
HANGİ ÜRÜNLER NEFES ALDIRDI?
Zam yağmuruna rağmen bazı ürünlerde kısmi düşüşler yaşandı. Maydanoz (%8), ıspanak (%6,7), marul (%5,9) ve kuru incir (%5,9) fiyatlarında hafif gerileme görüldü. Ancak bu düşüşler, genel zam furyasının yarattığı tahribatı gidermeye yetmiyor.
ÜRETİCİDE DE FİYATLAR ATEŞ PAHASI
Üretici cephesinde de durum farklı değil. Limon fiyatları üreticide %68,3 artarak rekor kırdı. Patates (%28,3), Antep fıstığı (%20) ve yeşil soğan (%16,7) da üreticide zamlanan ürünler arasında yer alıyor. Beyaz lahana (%23,4), maydanoz (%13,9), kuru soğan (%12,6) ve domates (%10,3) ise üreticide fiyatı düşen ürünler oldu.
ZAMMIN NEDENLERİ NELER?
Uzmanlar, fiyat artışlarının arkasında birden fazla neden olduğunu belirtiyor. Çukurova bölgesinde yaşanan don olayları, başta limon olmak üzere birçok üründe rekolte kaybına yol açtı. Ramazan Bayramı öncesi artan talep de fiyatları yukarı yönlü tetikledi. Ayrıca, tarımsal üretimde kullanılan gübre, yem ve enerji gibi girdi maliyetlerindeki artış da zamların önemli bir sebebi olarak gösteriliyor. Seralarda yaşanan zararlar da yeşil sebze fiyatlarını olumsuz etkiliyor.
MALİYETLER ARTIYOR, VATANDAŞ EZİLİYOR
Tarımsal üretimde kullanılan amonyum nitrat ve üre gübresi, besi yemi ve süt yemi fiyatlarındaki artışlar üreticinin maliyetlerini artırıyor. Elektrik fiyatlarındaki yıllık %30,4’lük artış ve mazot fiyatlarındaki dalgalanmalar da maliyetleri yükseltiyor. Tüm bu faktörler bir araya geldiğinde, tarladan sofraya uzanan zincirde fiyatlar katlanarak artıyor ve en büyük faturayı vatandaş ödüyor.
