Trabzon Haber
14 Kasım 1944’te başlayan Ahıska Türkleri sürgünü, bir halkın acı dolu tarihini yazdı. Vatanlarından koparılan Ahıskalılar, aradan geçen 81 yıla rağmen hala dönüş özlemi çekiyor.
II. Dünya Savaşı’nın gölgesinde yaşanan insanlık dramlarından biri olan Ahıska Türkleri sürgünü, üzerinden 81 yıl geçmesine rağmen dinmeyen bir acı olarak hafızalarda yerini koruyor. Stalin’in emriyle 14 Kasım 1944 tarihinde başlayan bu zorunlu göç, yüzbinlerce insanın hayatını derinden etkiledi, aileleri parçaladı ve nesiller boyu süren bir göç hikayesi başlattı.
VATANLARINDAN ZORLA KOPARILDILAR
Sovyetler Birliği lideri Josef Stalin’in emriyle gerçekleştirilen bu sürgün, etnik temizlik politikasının acımasız bir örneği olarak tarihe geçti. Gürcistan’ın Ahıska bölgesinde yaşayan yaklaşık 100 bin Ahıska Türkü, bir gecede evlerinden, yurtlarından koparılarak hayvan vagonlarına dolduruldu ve Orta Asya steplerine doğru bilinmez bir yolculuğa çıkarıldı.
Bu uzun ve zorlu yolculukta, özellikle kadınlar, çocuklar ve yaşlılar olmak üzere binlerce insan açlık, hastalık ve soğuktan hayatını kaybetti. Resmi olmayan kaynaklar, sürgün yolunda 10 binden fazla Ahıska Türkü’nün yaşamını yitirdiğini belirtiyor. Sürgün, sadece hayatta kalanlar için değil, geride bırakılanlar için de büyük bir travma oldu.
DAĞITILAN HAYATLAR, KAYBOLAN KÖKLER
Sürgüne gönderilen Ahıska Türkleri, Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan gibi farklı bölgelere dağıtıldı. Sovyet yönetimi, bu insanların toplu yaşam alanları oluşturmasını engellemek için sistematik bir politika izledi. Savaşın ardından vatanlarına dönmek için defalarca başvuruda bulunmalarına rağmen, Sovyet hükümeti bu talepleri sürekli olarak reddetti.
1990 yılında Özbekistan’ın Fergana şehrinde meydana gelen etnik çatışmalar, Ahıska Türkleri için yeni bir sürgün dalgası yarattı. Birçoğu, Rusya’nın Krasnodar bölgesine, Ukrayna’ya, Azerbaycan’a ve Türkiye’ye sığınmak zorunda kaldı. Bu olaylar, Ahıska Türkleri’nin yaşadığı acıları daha da derinleştirdi ve onları dünyanın dört bir yanına dağılmaya zorladı.
DÜNYAYA YAYILAN BİR HALK
Günümüzde Ahıska Türkleri, Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan, Rusya, Ukrayna, Amerika Birleşik Devletleri ve çeşitli Avrupa ülkelerinde dağınık bir şekilde yaşamlarını sürdürüyor. Nüfusları yarım milyona yaklaşmasına rağmen, tarihsel vatanları olan Ahıska’ya dönüş hala büyük bir siyasi tartışma konusu olmaya devam ediyor.
Gürcistan, bağımsızlığını kazandıktan sonra Ahıska Türkleri’ne dönüş hakkı konusunda uluslararası taahhütlerde bulunsa da, süreç çeşitli bürokratik engeller ve kimlik sorunları nedeniyle yavaş ilerliyor. Uzmanlar, Ahıska Türkleri meselesinin uluslararası kamuoyunda yeterince dikkat çekmediğini ve “unutulan sürgünler” kategorisinde değerlendirildiğini belirtiyor.
Ahıska Türkleri, sürgünün 81. yılında, 81 yıl önce koparıldıkları topraklara barış içinde dönmek istediklerini her fırsatta dile getiriyor. Sivil toplum kuruluşları, sürgünle ilgili arşivlerin açılmasını ve bu topluluğun uğradığı mağduriyetin resmi olarak tanınmasını talep ediyor. Ahıska Türkleri’nin vatan hasreti ve adalet arayışı devam ediyor.
