Türkiye’de tütün kullanım oranları güncellendi. Erkeklerde düşüş yaşanırken, kadınlardaki kullanım oranı yüzde 35 artışla tarihi zirveye ulaştı.
Sağlık Bakanlığı verileri ile Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) 2025 Türkiye Sağlık Araştırması sonuçları, ülkedeki tütün tüketim alışkanlıklarındaki çarpıcı değişimi ortaya koydu. 15 yaş ve üzeri nüfusta genel tütün kullanım oranı yüzde 31,2’den yüzde 33,2’ye yükselirken, cinsiyet bazlı verilerde kadınlardaki artışın hızı dikkat çekti.
KADINLARDA KULLANIM ORANI YÜZDE 35 ARTTI
2008 yılında yüzde 15,2 seviyesinde olan kadın tütün kullanım oranı, 2025 yılına gelindiğinde yüzde 20,6’ya fırladı. 17 yıllık bu süreçte kadınlardaki artış oranı yüzde 35 olarak hesaplanırken, erkeklerde ise tam tersi bir tablo gözlemlendi. 2008’de yüzde 47,9 olan erkek tütün kullanım oranı, 2025’te yüzde 46 seviyesine geriledi. Toplum genelindeki artış trendinin temel kaynağını kadınlardaki hızlı yükseliş oluşturdu.
HER YIL 125 BİN KİŞİ HAYATINI KAYBEDİYOR
Tütün kullanımının sağlık bilançosu ağırlaşmaya devam ediyor. Dünya genelinde her yıl 7 milyon kişinin tütün nedeniyle hayatını kaybettiği belirtilirken, Türkiye’de bu sayı yıllık 125 bin olarak kaydedildi. Bu ölümlerin 25 bininin pasif içicilikten kaynaklanması tehlikenin boyutunu artırıyor. Ayrıca Türkiye, erkeklerde akciğer kanseri görülme sıklığı ve buna bağlı can kayıplarında dünya genelinde ilk sırada yer alıyor. 2024 verilerine göre tüm ölümlerin yüzde 67,3’ü sigarayla doğrudan ilişkili olan dolaşım, tümör ve solunum sistemi hastalıklarından meydana geliyor.
GENÇLER VE ÜNİVERSİTELER İÇİN YENİ ÖNLEMLER
Tütünle mücadele kapsamında oluşturulan özel timler, 1 Eylül 2025 tarihinden bu yana 1 milyondan fazla vatandaşa ulaşarak sigara bırakma danışmanlığı sundu. Özellikle çocuk ve gençlerin korunması amacıyla hazırlanan 2024-2028 Strateji Belgesi çerçevesinde üniversitelerde “Dumansız Kampüs” uygulaması hayata geçiriliyor. Bu programla kampüslerde tütün ürünlerine ulaşılabilirliğin engellenmesi, kullanım alanlarının sınırlandırılması ve sigara bırakma hizmetlerinin doğrudan eğitim alanlarında sunulması hedefleniyor.
İl bazlı yürütülen çapraz denetimler ve mobil sigara bırakma poliklinikleriyle farkındalık çalışmaları aralıksız sürüyor. Sağlık otoriteleri, tütün dumanının sadece kullanıcıyı değil, aynı ortamı paylaşan çocukları ve çalışanları da kalp-damar ile solunum yolu hastalıkları riskiyle karşı karşıya bıraktığı konusunda uyarılarını yineliyor.
